Πουά φορέματα, ψάθινα κοφίνια μια κυριακάτικη βόλτα στο παζάρι του Ποταμού

Η φωτογραφία της ημέρας:

Ας αφήσουμε τη βοή του σήμερα και ας ταξιδέψουμε πίσω, πολλές δεκαετίες πριν. Εκεί, στο αγνό, μετεμφυλιακό 1950, σε μια Κυριακή που ξημέρωσε λουσμένη στο φως του Τσιρίγου. Μια ακόμα υπέροχη φωτογραφία από τον φακό του αείμνηστου Μανώλη Σοφίου, του μεγάλου φωτογράφου.

Είμαστε στον Ποταμό, «στης κυράς το χωριό». Το θρυλικό παζάρι στην πλατεία βρίσκεται στις απόλυτες δόξες του. Δεν είναι απλά μια αγορά· είναι η καρδιά του νησιού που χτυπάει δυνατά. Είναι ο τόπος συνάντησης, η γιορτή της εβδομάδας.

Κοίταξε τους ανθρώπους στη φωτογραφία... Έχουν κατέβει από κάθε γωνιά, από τα γύρω χωριά, περπατώντας χιλιόμετρα ίσως, μα είναι όλοι ντυμένοι με τα «καλά» τους. Η Κυριακή, βλέπεις, τότε ήταν ιερή. Ο κύριος αριστερά, με το σταχτοπράσινο κοστούμι του και το ψάθινο καπέλο, κοιτάζει με ένα βλέμμα γεμάτο περηφάνια και αξιοπρέπεια. Δίπλα του, η κοπέλα με το αέρινο, λευκό πουά φόρεμα κρατάει σφιχτά το κομψό καλαθάκι της. Ίσως μόλις έφτασε, ίσως ψάχνει τα καλύτερα ζαρζαβατικά για το τραπέζι της οικογένειας, ίσως περιμένει να συναντήσει κρυφά κάποιο βλέμμα μες στο πλήθος.

Στα πόδια τους, τα μεγάλα ψάθινα κοφίνια ξεχειλίζουν από τον κόπο της κυθηραϊκής γης. Κατακόκκινες, ζουμερές ντομάτες που μοσχοβολούν χώμα και ήλιο, ολόφρεσκα χόρτα, τα καλούδια του μπαξέ.

Αν στήσεις αυτί, μπορείς σχεδόν να ακούσεις τον ήχο εκείνης της στιγμής. Το σούσουρο της πλατείας, τα χαμόγελα, τα πειράγματα ανάμεσα στους εμπόρους και τους πελάτες. «Καλημέρα!» και «Τι κάνεις, βρε συμπεθέρα;» που βγαίνουν από τα βάθη της ψυχής. Άντρες με τραγιάσκες, γυναίκες με καλοχτενισμένα μαλλιά, ακόμα και τα χαρακτηριστικά μαύρα γυαλιά ηλίου της εποχής, συνθέτουν έναν καμβά μιας κοινωνίας φτωχής σε ανέσεις, μα τόσο πλούσιας σε ανθρωπιά και αυθεντικότητα.

Μια γλυκιά, υγρή μελαγχολία σε πιάνει κοιτώντας τους. Αυτοί οι άνθρωποι, με τη γνήσια αρχοντιά τους, είναι οι παππούδες και οι προπαππούδες μας. Είναι οι ρίζες μας.

Κάθε Κυριακή πρωί, όταν το παζάρι στήνεται ξανά στο ίδιο ακριβώς μέρος, είναι σαν οι σκιές τους να τριγυρνούν ανάμεσά μας. Σαν να περιμένουν να δουν αν κρατήσαμε κάτι από την καλοσύνη τους, από το δέσιμο εκείνης της εποχής, από την απλότητα που έκανε τη ζωή τους να έχει αληθινό, βαθύ νόημα.

Κύθηρα, 1950. Μια εποχή που έφυγε ανεπιστρεπτί, μα που η θύμησή της μας ζεσταίνει ακόμα την ψυχή, σαν τον κυριακάτικο ήλιο που λούζει την πλατεία του Ποταμού...

Τι λέτε, πάμε να αναγνωρίσουμε πρόσωπα;

___________________________

ADELIN FM

ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ ΚΥΘΗΡΩΝ

_____________________________

Photo of the Day: Polka dot dresses, wicker baskets, a Sunday stroll at the Potamos market

Let's leave the noise of today behind and travel back, many decades ago. There, in the pure, post-civil war 1950s, on a Sunday that dawned bathed in the light of Tsirigo (Kythira). Another wonderful photograph from the lens of the late Manolis Sofios, the great photographer.

We are in Potamos, "the Lady's village." The legendary bazaar in the square is in its absolute prime. It is not just a market; it is the beating heart of the island. It is the meeting place, the celebration of the week.

Look at the people in the photo... They have come down from every corner, from the surrounding villages, perhaps walking for kilometers, yet they are all dressed in their "Sunday best." Sunday, you see, was sacred back then. The gentleman on the left, with his ash-green suit and straw hat, looks on with a gaze full of pride and dignity. Beside him, the young woman in the airy, white polka dot dress holds tightly onto her elegant little basket. Perhaps she has just arrived, perhaps she is looking for the best vegetables for her family's table, or perhaps she is waiting to secretly meet a certain gaze in the crowd.

At their feet, the large wicker baskets overflow with the toil of the Kythiran earth. Deep red, juicy tomatoes that smell of soil and sun, fresh greens, the goodies of the vegetable garden.

If you listen closely, you can almost hear the sound of that moment. The murmur of the square, the smiles, the teasing between the merchants and the customers. "Good morning!" and "How are you doing, in-law?" coming from the very depths of the soul. Men in flat caps, women with beautifully combed hair, even the characteristic black sunglasses of the era, make up a canvas of a society poor in comforts, yet so rich in humanity and authenticity.

A sweet, dewy melancholy takes hold of you when you look at them. These people, with their genuine nobility, are our grandfathers and great-grandfathers. They are our roots.

Every Sunday morning, when the market is set up again in the exact same place, it is as if their shadows wander among us. As if they are waiting to see if we have kept something of their kindness, of the deep bonds of that era, of the simplicity that gave their lives a true, profound meaning.

Kythira, 1950. An era that is gone forever, yet its memory still warms our souls, just like the Sunday sun that bathes the square of Potamos...

What do you say, shall we try to recognize some faces?

ADELIN FM

KYTHIRA RADIO