Από την «Αντιγόνη» στους έναστρους θόλους: Η καλλιτεχνική προσφορά του Ιωάννη Σπηλιόπουλου

Η φωτογραφία της ημέρας:

Ακόμη ένα πολύτιμο τεκμήριο, μια φωτογραφία από τη διαδρομή και την ανεκτίμητη προσφορά του αείμνηστου, μεγάλου μας δασκάλου Ιωάννη Σπηλιόπουλου στα αγαπημένα του Κύθηρα.

Στο φωτογραφικό αυτό στιγμιότυπο από το θερμό καλοκαίρι του 1956, ατενίζουμε με δέος τα χειροποίητα σκηνικά που φιλοτέχνησε ο ίδιος με μεράκι και ψυχή για την ιστορική παράσταση της «Αντιγόνης» του Σοφοκλή. Μόλις τέσσερις μήνες αργότερα, η μοίρα της δυσμενούς μετάθεσης τον ανάγκασε να αποχαιρετήσει το νησί για να βρεθεί στη Σαλαμίνα—έναν εξίσου σκληρό τόπο εξορίας τότε, όπου η επικοινωνία με τη στεριά γινόταν με αμφίβολες, μικρές βάρκες που πάλευαν με τα κύματα ως την προβλήτα του Περάματος. Κι όμως, το πνεύμα και η δημιουργικότητά του δεν λύγισαν ποτέ.

Αξίζει να μνημονεύσουμε μια αθέατη αλλά σπουδαία πτυχή της προσφοράς του: ήταν δική του η φωτισμένη παρότρυνση που ώθησε τον μετέπειτα σπουδαίο Κυθήριο χαράκτη Βασίλη Χάρο να δώσει εξετάσεις και να εισαχθεί στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών. Ο Χάρος υπήρξε ο πιστός του βοηθός σε κάθε εικαστικό βήμα στο νησί—από το στήσιμο των θεατρικών σκηνικών μέχρι την ταπεινή κατάνυξη της αγιογράφησης των ιερών ναών.

Η καλλιτεχνική σφραγίδα του Ιωάννη Σπηλιόπουλου παρέμεινε ανεξίτηλη στις γωνιές του τόπου μας. Με ανεξάντλητη ευλάβεια και σπάνιο ταλέντο, αγιογράφησε τις κτητορικές εκκλησίες του Καλούτση στο ιστορικό Μέσα Βούργο και στο Κακοπέτρι. Φιλοτέχνησε τη δεσποτική εικόνα στο τέμπλο του Αγίου Σώστη στον Μυλοπόταμο, ενώ στον Άγιο Χαράλαμπο του ίδιου χωριού «έντυσε» τον θόλο με έναν ολόκληρο ουράνιο θόλο γεμάτο αστέρια. Εκεί, συντήρησε και φιλοτέχνησε τις εικόνες του ναού χρησιμοποιώντας ειδικά χρώματα που του έστελναν με αγάπη οι ξενιτεμένοι Κυθήριοι από την Αμερική—μια συγκινητική γέφυρα νοσταλγίας και πίστης. Στο προσωπικό του αρχείο σώζεται ακόμα ως κειμήλιο το αυθεντικό συμφωνητικό που είχε συνάψει τότε με την Εκκλησιαστική Επιτροπή του ναού.

Παράλληλα, οι φορητές του εικόνες συνέχισαν να ζεσταίνουν τις καρδιές των ανθρώπων του νησιού: η Παναγία η Μυρτιδιώτισσα για τον Γεώργιο Κασιμάτη από τα Πιτσινιάνικα, καθώς και η Αγία Αναστασία για τον Ηρακλή Παστό, που κοσμεί μέχρι σήμερα το Μέσα Βούργο.

Ο Ιωάννης Σπηλιόπουλος δεν υπήρξε απλώς ένας χαρισματικός δημιουργός, αλλά ένας αληθινός αναμορφωτής του πολιτισμού μας, που άφησε το αποτύπωμα της ψυχής του βαθιά χαραγμένο στην πέτρα, στο ξύλο και στις καρδιές των Κυθηρίων.

Με πληροφορίες απο την θυγατέρα του κα Μίνα Σπηλιοπούλου Μπούτση

_________________________________

ΑDELIN FM

ΡΑΔΙΟΦΩΝΟ  ΚΥΘΗΡΩΝ

____________________________________

Photo of the Day: From "Antigone" to the Starry Domes: The Artistic Contribution of Ioannis Spiliopoulos

Yet another precious document, a photograph from the journey and the invaluable contribution of our late, great teacher Ioannis Spiliopoulos to his beloved Kythira.

In this photographic snapshot from the warm summer of 1956, we gaze in awe at the handmade stage sets he crafted himself with passion and soul for the historic performance of Sophocles' "Antigone". Just four months later, the fate of an unfavorable transfer forced him to bid farewell to the island and find himself in Salamis—an equally harsh place of exile at the time, where communication with the mainland was made via dubious, small boats that battled the waves to reach the pier of Perama. And yet, his spirit and creativity never broke.

It is worth mentioning an unseen but significant aspect of his contribution: it was his enlightened encouragement that pushed the later great Kythirian engraver Vassilis Charos to take the entrance exams and be admitted to the Athens School of Fine Arts. Charos was his faithful assistant in every artistic step on the island—from setting up theatrical stages to the humble devotion of painting icons in the holy churches.

Ioannis Spiliopoulos's artistic stamp remained indelible in the corners of our land. With inexhaustible reverence and rare talent, he adorned with iconography the founder's churches of Kaloutsis in historic Mesa Vourgo and in Kakopetri. He crafted the Despotic icon on the iconostasis of Agios Sostis in Mylopotamos, while in Agios Charalambos of the same village, he "dressed" the ceiling with an entire celestial vault full of stars. There, he restored and painted the church's icons using special colors lovingly sent to him by Kythirian emigrants from America—a touching bridge of nostalgia and faith. The original contract he signed at the time with the church's Ecclesiastical Committee is still preserved as an heirloom in his personal archive.

At the same time, his portable icons continued to warm the hearts of the island's people: Panagia Myrtidiotissa (Virgin Mary of Myrtidia) for Georgios Kassimatis from Pitsinianika, as well as Agia Anastasia for Iraklis Pastos, which adorns Mesa Vourgo to this day.

Ioannis Spiliopoulos was not simply a gifted creator, but a true reformer of our culture, who left the imprint of his soul deeply engraved in the stone, the wood, and the hearts of the Kythirians.

With information from his daughter, Mrs. Mina Spiliopoulou-Boutsi

ΑDELIN FM KYTHIRA RADIO